Pagina 1 van 1

04. Imaginaire Exposure (IE)

Geplaatst: ma 13 juli 2026 07:15:02
door PTSSAdmin
Op deze informatie kunt u hier niet reageren.

Behandeling in het kort

- Type behandeling: Traumagerichte psychotherapie
- Aanbevolen bij: PTSS en, afhankelijk van de persoonlijke situatie, ook bij CPTSS
- Plaats in de richtlijnen: Behandeling van eerste keuze
- Vorm: Meestal individueel, soms als onderdeel van een intensief behandelprogramma (HIT)
- Wetenschappelijke onderbouwing: Sterk

Inleiding
Imaginaire Exposure (IE) is een traumagerichte behandeling waarbij je onder begeleiding van een behandelaar stap voor stap teruggaat naar een traumatische gebeurtenis. Door de herinnering opnieuw te bespreken in een veilige omgeving, kan de angst en spanning die met de herinnering verbonden is geleidelijk afnemen. Samen met EMDR behoort Imaginaire Exposure tot de behandelingen van eerste keuze bij PTSS. De behandeling is uitgebreid onderzocht en wordt aanbevolen in nationale en internationale behandelrichtlijnen.

Waarom wordt Imaginaire Exposure vaak als eerste gekozen?
Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat Imaginaire Exposure voor veel mensen met PTSS een effectieve behandeling is. Daarom adviseren behandelrichtlijnen deze behandeling vaak als één van de eerste traumagerichte behandelopties.Dat betekent niet dat Imaginaire Exposure voor iedereen de beste keuze is. De uiteindelijke keuze hangt onder andere af van:
  • de aard van het trauma;
  • de ernst van de klachten;
  • de duur van de klachten;
  • eventuele andere psychische of lichamelijke aandoeningen;
  • eerdere behandelingen;
  • jouw persoonlijke situatie.
Samen met je behandelaar wordt bekeken welke behandeling het beste bij jou past.

Wat is Imaginaire Exposure?
Tijdens Imaginaire Exposure vertel je de traumatische gebeurtenis zo volledig mogelijk aan je behandelaar. Daarbij besteed je niet alleen aandacht aan wat er is gebeurd, maar ook aan de gedachten, gevoelens en lichamelijke reacties die je op dat moment had. De behandelaar begeleidt je tijdens het hele proces en zorgt ervoor dat de behandeling stap voor stap verloopt. Het tempo wordt afgestemd op jouw situatie. Het kan spannend zijn om opnieuw over een traumatische gebeurtenis te praten. Bespreek het altijd met je behandelaar als je ergens tegenop ziet of vragen hebt over de behandeling.

Voor wie is Imaginaire Exposure geschikt?
Imaginaire Exposure kan worden toegepast bij kinderen, jongeren en volwassenen met PTSS. De behandeling wordt vaak ingezet bij mensen die last hebben van:
  • herbelevingen;
  • nachtmerries;
  • vermijdingsgedrag;
  • angst;
  • schrikreacties;
  • traumatische herinneringen die veel spanning oproepen.
Ook bij CPTSS kan Imaginaire Exposure onderdeel uitmaken van een behandelplan. Daarbij wordt gekeken welke behandeling of combinatie van behandelingen het beste aansluit bij de persoonlijke situatie.

Hoe verloopt een behandeling?
Voordat de behandeling begint, bespreekt de behandelaar samen met jou welke traumatische herinnering of herinneringen behandeld zullen worden. Je krijgt uitleg over de behandeling en er is ruimte om vragen te stellen. Tijdens een behandeling vertel je de traumatische gebeurtenis stap voor stap. De behandelaar begeleidt je hierbij en bespreekt regelmatig hoe het met je gaat. Bij sommige behandelprogramma's wordt de sessie opgenomen, zodat je deze thuis kunt terugluisteren. Of dit onderdeel is van de behandeling, verschilt per behandelaar en behandelprogramma.

Hoe lang duurt een behandeling?
Het aantal behandelingen verschilt per persoon. Dit hangt onder andere af van:
  • het aantal traumatische gebeurtenissen;
  • de ernst van de klachten;
  • eventuele andere psychische of lichamelijke aandoeningen;
  • de voortgang van de behandeling.
Sommige mensen hebben voldoende aan enkele behandelingen. Bij anderen duurt het behandeltraject langer.

Wat zijn de voordelen?
Imaginaire Exposure kan bijdragen aan:
  • minder angst en spanning;
  • minder herbelevingen en nachtmerries;
  • afname van vermijdingsgedrag;
  • betere verwerking van traumatische herinneringen;
  • verbetering van het dagelijks functioneren.
Het herstel verloopt bij iedereen anders.

Mogelijke reacties tijdens of na de behandeling
Tijdens of kort na een behandeling kunnen emoties tijdelijk sterker aanwezig zijn. Sommige mensen ervaren:
  • vermoeidheid;
  • meer dromen of nachtmerries;
  • tijdelijke toename van spanning;
  • verdriet of boosheid.
Deze reacties zijn meestal tijdelijk. Bespreek veranderingen of zorgen altijd met je behandelaar.

Vergelijkbare behandelingen
Andere traumagerichte behandelingen zijn:
  • Eye Movement Desensitization and Reprocessing (EMDR);
  • Narratieve Exposure Therapie (NET);
  • Imagery Rescripting (ImRs);
  • Imagery Rescripting & Reprocessing Therapy (IRRT);
  • Beknopte Eclectische Psychotherapie voor PTSS (BEPP).
Samen met je behandelaar wordt bekeken welke behandeling het beste aansluit bij jouw situatie.

Praktische tips
  • Vraag waarom Imaginaire Exposure wordt geadviseerd.
  • Vraag wat je tijdens en na de behandeling kunt verwachten.
  • Plan na een behandeling voldoende rust in.
  • Bespreek veranderingen in je klachten met je behandelaar.
  • Geef aan wanneer een behandeling te zwaar of juist goed te doen is.
Samenvatting
Imaginaire Exposure is een traumagerichte behandeling waarbij je onder begeleiding van een behandelaar stap voor stap een traumatische gebeurtenis bespreekt. Door de herinnering niet langer te vermijden, maar gecontroleerd te verwerken, kan de emotionele lading geleidelijk afnemen.Samen met EMDR behoort Imaginaire Exposure tot de behandelingen van eerste keuze bij PTSS. Samen met je behandelaar wordt bekeken of deze behandeling het beste aansluit bij jouw persoonlijke situatie.

Bronnen
Dit artikel is gebaseerd op:
  • Nederlandse multidisciplinaire richtlijn Psychotrauma- en stressorgerelateerde stoornissen.
  • GGZ-zorgstandaarden voor psychotrauma en stressorgerelateerde stoornissen.
  • Internationale richtlijnen voor de behandeling van PTSS.
  • Wetenschappelijke literatuur over exposuretherapie bij PTSS.