PTSS Nederland - Forum

Op deze informatie kunt u hier niet reageren.

Behandeling in het kort
-Type behandeling: Psychotherapie
- Aanbevolen bij: PTSS en, afhankelijk van de persoonlijke situatie, ook bij CPTSS
- Plaats in de richtlijnen: Behandeling van eerste keuze bij traumagerichte cognitieve gedragstherapie
- Vorm: Meestal individueel, soms in groepsverband
- Wetenschappelijke onderbouwing: Sterk

Inleiding
Cognitieve Gedragstherapie (CGT) is een veelgebruikte behandeling voor psychische klachten. Bij PTSS richt de behandeling zich op de gedachten, gevoelens en gedragingen die na een traumatische gebeurtenis zijn ontstaan en die de klachten in stand kunnen houden. Binnen de behandeling van PTSS wordt vaak gebruikgemaakt van traumagerichte cognitieve gedragstherapie (TF-CBT). Deze behandeling behoort volgens nationale en internationale richtlijnen tot de behandelingen van eerste keuze bij PTSS.

Wanneer wordt CGT toegepast?
CGT kan worden ingezet bij mensen met PTSS die last hebben van negatieve gedachten en gedragspatronen als gevolg van een traumatische gebeurtenis. De behandeling kan onder andere geschikt zijn bij:

• vermijdingsgedrag;
• angst;
• schuldgevoelens;
• schaamte;
• negatieve gedachten over jezelf of anderen;
• problemen in het dagelijks functioneren.

Samen met je behandelaar wordt bekeken of CGT aansluit bij jouw klachten en hulpvraag.

Wat is Cognitieve Gedragstherapie?
CGT gaat ervan uit dat gedachten, gevoelens en gedrag elkaar beïnvloeden. Na een traumatische gebeurtenis kunnen overtuigingen ontstaan zoals:

• "Ik ben nergens meer veilig."
• "Het was mijn eigen schuld."
• "Ik kan niemand meer vertrouwen."

Tijdens de behandeling onderzoek je samen met de behandelaar of deze gedachten nog kloppen en of er helpende manieren zijn om hiermee om te gaan. Daarnaast wordt gewerkt aan het verminderen van vermijdingsgedrag. Door situaties die je bent gaan vermijden stap voor stap weer aan te gaan, kunnen angst en spanning geleidelijk afnemen.

Voor wie is CGT geschikt?
CGT kan worden toegepast bij jongeren en volwassenen met PTSS. Ook bij CPTSS kan CGT onderdeel uitmaken van een breder behandelplan, bijvoorbeeld in combinatie met andere traumagerichte behandelingen.

Hoe verloopt een behandeling?
Voordat de behandeling begint, bespreek je samen met de behandelaar welke klachten je ervaart en welke doelen je wilt bereiken. Tijdens de behandeling wordt onder andere gewerkt aan:

• het herkennen van negatieve gedachten;
• het onderzoeken of deze gedachten helpend of realistisch zijn;
• het ontwikkelen van andere manieren van denken;
• het verminderen van vermijdingsgedrag;
• het oefenen met situaties die spanning oproepen.

Vaak krijg je ook opdrachten mee om thuis te oefenen met wat je tijdens de behandeling hebt geleerd.

Hoe lang duurt een behandeling?
Het aantal behandelingen verschilt per persoon. Dit hangt onder andere af van:

• de aard van de klachten;
• de ernst van de PTSS;
• eventuele andere psychische aandoeningen;
• de voortgang van de behandeling.

Je behandelaar bespreekt vooraf hoe het behandeltraject eruit zal zien.

Wat zijn de voordelen?
CGT kan bijdragen aan:

• minder angst;
• minder vermijdingsgedrag;
• een realistischer en positiever denkpatroon;
• meer vertrouwen in jezelf;
• verbetering van het dagelijks functioneren.

Het herstel verloopt bij iedereen anders.

Mogelijke reacties tijdens de behandeling
Tijdens de behandeling kan het confronterend zijn om stil te staan bij traumatische ervaringen of negatieve gedachten. Sommige mensen ervaren:

• tijdelijke toename van spanning;
• vermoeidheid;
• verdriet;
• onzekerheid.

Deze reacties zijn meestal tijdelijk en worden tijdens de behandeling besproken.

Vergelijkbare behandelingen
Andere behandelingen die kunnen worden toegepast bij PTSS zijn:

• Eye Movement Desensitization and Reprocessing (EMDR);
• Imaginaire Exposure (IE);
• Narratieve Exposure Therapie (NET);
• Beknopte Eclectische Psychotherapie voor PTSS (BEPP);
• Acceptance and Commitment Therapie (ACT).

Samen met je behandelaar wordt bekeken welke behandeling het beste aansluit bij jouw situatie.

Praktische tips

• Vraag waarom CGT wordt geadviseerd.
• Wees open over je gedachten en gevoelens.
• Maak de huiswerkopdrachten zo goed mogelijk.
• Bespreek wanneer opdrachten te moeilijk of juist te gemakkelijk zijn.
• Geef aan als je vragen hebt over de behandeling.

Samenvatting
Cognitieve Gedragstherapie (CGT) helpt om gedachten en gedragspatronen die na een traumatische gebeurtenis zijn ontstaan te herkennen en te veranderen. Hierdoor kunnen angst, vermijdingsgedrag en andere PTSS-klachten verminderen. Binnen de behandeling van PTSS wordt vaak gebruikgemaakt van traumagerichte cognitieve gedragstherapie (TF-CBT), die behoort tot de behandelingen van eerste keuze.

Bronnen
Dit artikel is gebaseerd op:

• Nederlandse multidisciplinaire richtlijn Psychotrauma- en stressorgerelateerde stoornissen.
• GGZ-zorgstandaarden voor psychotrauma en stressorgerelateerde stoornissen.
• Internationale richtlijnen voor traumagerichte cognitieve gedragstherapie (TF-CBT).