Het kan gebeuren dat je vragen hebt over een diagnose, het behandelplan of de voorgestelde behandeling. Misschien twijfel je of de diagnose goed aansluit bij je klachten of wil je graag de mening van een andere deskundige. In zo'n situatie kan een second opinion uitkomst bieden. Een second opinion is een onafhankelijke beoordeling door een andere deskundige. Het doel is om meer duidelijkheid te krijgen over de diagnose of de voorgestelde behandeling, zodat je samen met je behandelaar een weloverwogen beslissing kunt nemen.
Wat is een second opinion?
Een second opinion is een tweede, onafhankelijke beoordeling van jouw situatie door een andere deskundige die niet bij je behandeling betrokken is. De second opinion kan betrekking hebben op:
- de gestelde diagnose;
- het behandelplan;
- een voorgestelde behandeling;
- de voortgang van de behandeling.
Wanneer kan een second opinion zinvol zijn?
Een second opinion kan bijvoorbeeld worden overwogen wanneer:
- je twijfelt aan de gestelde diagnose;
- je klachten onvoldoende lijken aan te sluiten bij de diagnose;
- een behandeling niet het verwachte resultaat oplevert;
- verschillende behandelaars verschillende adviezen geven;
- een ingrijpende behandeling wordt voorgesteld en je behoefte hebt aan een tweede mening.
Bespreek je vragen eerst
Vaak kunnen onduidelijkheden tijdens een gesprek met je behandelaar worden weggenomen. Vraag bijvoorbeeld:
- waarom een bepaalde diagnose is gesteld;
- waarom voor een bepaalde behandeling is gekozen;
- welke alternatieven er zijn;
- hoe de behandeling wordt geëvalueerd.
Wie voert een second opinion uit?
Een second opinion wordt uitgevoerd door een andere, onafhankelijke deskundige met ervaring op het betreffende vakgebied. Afhankelijk van de situatie kan dit bijvoorbeeld een GZ-psycholoog, klinisch psycholoog, psychotherapeut of psychiater zijn met deskundigheid op het gebied van psychotrauma. De beoordelaar bestudeert meestal het medisch dossier, voert één of meerdere gesprekken en kan – indien nodig – aanvullend onderzoek adviseren voordat een onafhankelijk advies wordt uitgebracht.
Hoe vraag je een second opinion aan?
Een second opinion vraag je meestal aan in overleg met je huidige behandelaar of huisarts. Zij kunnen je informeren over de mogelijkheden en je, als dat nodig is, verwijzen naar een andere deskundige of gespecialiseerde instelling. Je kunt ook zelf contact opnemen met een zorgverlener of instelling om te informeren of een second opinion mogelijk is. Houd er wel rekening mee dat niet iedere behandelaar of instelling second opinions uitvoert en dat hiervoor soms een verwijzing of toestemming van de zorgverzekeraar nodig is. Controleer daarom vooraf:
- of een verwijzing nodig is;
- of de behandelaar of instelling second opinions aanbiedt;
- of de behandelaar ervaring heeft met PTSS en/of CPTSS;
- of de kosten door je zorgverzekeraar worden vergoed;
- welke medische informatie of documenten nodig zijn.
Second opinion of overstappen?
Een second opinion is iets anders dan overstappen naar een andere behandelaar. Bij een second opinion blijft je huidige behandeling meestal gewoon doorlopen. Je vraagt alleen een onafhankelijke beoordeling van de diagnose of het behandelplan. Wanneer je overstapt naar een andere behandelaar, beëindig je de behandeling bij de huidige zorgverlener en zet je de behandeling voort bij een andere praktijk of instelling. Meer informatie over overstappen van behandelaar lees je in Deel 9 van dit thema.
Wat gebeurt er na een second opinion?
Na de beoordeling ontvang je een advies. Dat advies kan zijn:
- de eerdere diagnose bevestigen;
- aanvullende diagnostiek adviseren;
- een andere behandeling voorstellen;
- adviseren om de huidige behandeling voort te zetten.
Wordt een second opinion vergoed?
Een second opinion wordt in veel gevallen door de zorgverzekering vergoed, mits aan de geldende voorwaarden wordt voldaan. Informeer vooraf bij je zorgverzekeraar, behandelaar of de betreffende zorginstelling welke voorwaarden gelden, of een verwijzing nodig is en welke kosten eventueel voor eigen rekening komen.
Praktische tips
- Bespreek je vragen eerst met je behandelaar.
- Vraag duidelijk uit waar je over twijfelt.
- Kies bij voorkeur een deskundige met ervaring in psychotrauma.
- Informeer vooraf naar de vergoeding en voorwaarden.
- Neem relevante medische informatie mee.
- Gebruik de uitkomst als hulpmiddel om samen de beste vervolgstap te bepalen.
Een second opinion is een onafhankelijke beoordeling van een diagnose, behandelplan of behandeling door een andere deskundige. Door vooraf goed te informeren naar de mogelijkheden, voorwaarden en deskundigheid van de beoordelaar, kun je een weloverwogen keuze maken. Een second opinion is bedoeld om meer duidelijkheid te geven en jou en je behandelaar te ondersteunen bij het kiezen van de meest passende behandeling.
Bronnen
Dit artikel is gebaseerd op:
- Wet op de geneeskundige behandelingsovereenkomst (WGBO).
- Rijksoverheid – Rechten en plichten bij een medische behandeling
- Nederlandse multidisciplinaire richtlijn Psychotrauma- en stressorgerelateerde stoornissen.
- GGZ-zorgstandaarden voor psychotrauma en stressorgerelateerde stoornissen.