11. Compassion Focused Therapy (CFT)

[PTSSAdmin]

Op deze informatie kunt u hier niet reageren.
 
Behandeling in het kort
- Type behandeling: Aanvullende psychotherapie
- Verwerkt het trauma zelf? Nee, meestal niet rechtstreeks
- Aanbevolen bij: PTSS en CPTSS, meestal als aanvullende behandeling
- Plaats in de richtlijnen: Aanvullende behandeling, afhankelijk van de persoonlijke situatie
- Vorm: Meestal individueel, soms in groepsverband
- Wetenschappelijke onderbouwing: Redelijk

Inleiding
Compassion Focused Therapy (CFT) is een aanvullende psychotherapie die mensen helpt om met meer begrip en mildheid naar zichzelf te kijken. In tegenstelling tot traumagerichte behandelingen, zoals EMDR of Imaginaire Exposure, richt CFT zich meestal niet op het verwerken van de traumatische herinnering zelf. De behandeling helpt vooral om beter om te gaan met de emotionele gevolgen van een trauma, zoals zelfkritiek, schuldgevoelens, schaamte en een negatief zelfbeeld. Daarom wordt CFT vaak ingezet naast of na een traumagerichte behandeling.

Wanneer wordt CFT toegepast?
CFT kan worden toegepast wanneer iemand langdurig last houdt van de emotionele gevolgen van een trauma. De behandeling kan onder andere geschikt zijn bij:

• een negatief zelfbeeld;
• sterke zelfkritiek;
• schuldgevoelens;
• schaamte;
• moeite om jezelf te accepteren;
• gevoelens van minderwaardigheid.

Samen met je behandelaar wordt bekeken of CFT aansluit bij jouw klachten en hulpvraag.

Wat is Compassion Focused Therapy?
CFT helpt je om op een vriendelijkere en meer begripvolle manier met jezelf om te gaan. Veel mensen met PTSS of CPTSS zijn streng voor zichzelf of geven zichzelf de schuld van wat er is gebeurd. Tijdens de behandeling leer je deze gedachten te herkennen en stap voor stap te vervangen door een mildere en realistischere manier van kijken naar jezelf. Er wordt gewerkt met gesprekken, praktische oefeningen en technieken die helpen om meer zelfcompassie te ontwikkelen en gevoelens van veiligheid, rust en zelfvertrouwen te versterken.

Voor wie is CFT geschikt?
CFT kan worden toegepast bij jongeren en volwassenen met PTSS of CPTSS. De behandeling wordt vooral ingezet wanneer:

• zelfkritiek een grote rol speelt;
• schuld- en schaamtegevoelens het herstel belemmeren;
• het zelfvertrouwen ernstig is verminderd;
• iemand moeite heeft om vriendelijk naar zichzelf te zijn.

CFT wordt vaak gecombineerd met andere behandelvormen.

Hoe verloopt een behandeling?
Voordat de behandeling begint, bespreek je samen met de behandelaar jouw klachten, doelen en de problemen waar je in het dagelijks leven tegenaan loopt. Tijdens de behandeling wordt onder andere gewerkt aan:

• het herkennen van zelfkritische gedachten;
• het ontwikkelen van meer zelfcompassie;
• het leren omgaan met moeilijke emoties;
• praktische oefeningen om anders naar jezelf te leren kijken;
• het versterken van gevoelens van veiligheid en zelfvertrouwen.

Vaak krijg je ook oefeningen mee om thuis toe te passen.

Hoe lang duurt een behandeling?
De duur van CFT verschilt per persoon. Dit hangt onder andere af van:

• de aard van de klachten;
• de behandeldoelen;
• de voortgang van de behandeling;
• eventuele andere behandelingen die gelijktijdig worden gevolgd.

Je behandelaar bespreekt vooraf hoe het behandeltraject eruit zal zien.

Wat zijn de voordelen?
CFT kan bijdragen aan:

• minder zelfkritiek;
• minder schuld- en schaamtegevoelens;
• een positiever zelfbeeld;
• meer zelfvertrouwen;
• beter omgaan met moeilijke gevoelens.

Het herstel verloopt bij iedereen anders.

Mogelijke reacties tijdens de behandeling
Tijdens de behandeling kan het wennen zijn om op een andere manier naar jezelf te kijken. Sommige mensen ervaren:

• verdriet;
• onzekerheid;
• emoties die tijdelijk sterker aanwezig zijn;
• vermoeidheid.

Deze reacties zijn meestal tijdelijk en worden tijdens de behandeling besproken.

Vergelijkbare behandelingen
Andere aanvullende behandelingen zijn:

• Acceptance and Commitment Therapie (ACT);
• Schematherapie;
• Psychomotorische Therapie (PMT);
• Vaktherapie.

CFT wordt daarnaast regelmatig gecombineerd met traumagerichte behandelingen, zoals EMDR of Imaginaire Exposure.

Praktische tips

• Vraag waarom CFT in jouw situatie wordt geadviseerd.
• Geef eerlijk aan wanneer je streng bent voor jezelf.
• Oefen regelmatig met de opdrachten die je meekrijgt.
• Verwacht niet dat veranderingen direct merkbaar zijn.
• Bespreek veranderingen in je klachten met je behandelaar.

Samenvatting
Compassion Focused Therapy (CFT) is een aanvullende psychotherapie die mensen met PTSS en CPTSS helpt om met meer begrip en mildheid naar zichzelf te kijken. De behandeling richt zich meestal niet op het verwerken van de traumatische herinnering zelf, maar op het verminderen van zelfkritiek, schuld- en schaamtegevoelens en het versterken van zelfcompassie. Daarom wordt CFT vaak ingezet naast of na een traumagerichte behandeling.

Bronnen
Dit artikel is gebaseerd op:

• Nederlandse multidisciplinaire richtlijn Psychotrauma- en stressorgerelateerde stoornissen.
• GGZ-zorgstandaarden voor psychotrauma en stressorgerelateerde stoornissen.
• Wetenschappelijke literatuur over Compassion Focused Therapy (CFT).