Inleiding
Veel mensen met PTSS of CPTSS zijn gevoeliger voor prikkels dan voorheen. Geluiden, drukte, fel licht of meerdere activiteiten tegelijk kunnen ervoor zorgen dat het brein meer informatie moet verwerken dan het aankan. Dit wordt overprikkeling genoemd. Overprikkeling kan ervoor zorgen dat je je uitgeput, gespannen of emotioneel voelt. Door de signalen op tijd te herkennen en hierop in te spelen, kun je vaak voorkomen dat de klachten verder toenemen.
Wat is overprikkeling?
Overprikkeling ontstaat wanneer je hersenen meer prikkels moeten verwerken dan zij op dat moment aankunnen. Hierdoor kan het moeilijk worden om rustig te blijven denken, voelen of reageren. Iedereen ervaart overprikkeling anders. Wat voor de één veel spanning geeft, hoeft voor een ander geen probleem te zijn.
Hoe herken je overprikkeling?
Veel voorkomende signalen zijn:
- moeite met concentreren;
- sneller geïrriteerd raken;
- hoofdpijn;
- vermoeidheid;
- behoefte aan rust of stilte;
- moeite met gesprekken of drukke omgevingen;
- hartkloppingen of een opgejaagd gevoel;
- het gevoel dat alles te veel wordt.
Overprikkeling kan onder andere ontstaan door:
- drukke of lawaaiige omgevingen;
- meerdere taken tegelijk uitvoeren;
- onvoldoende rust;
- langdurige stress;
- slecht slapen;
- emotioneel belastende situaties;
- te weinig tijd om te herstellen.
Wat kun je doen om overprikkeling te voorkomen?
Wat kan helpen:
- plan voldoende rustmomenten;
- doe één taak tegelijk;
- wissel inspanning af met ontspanning;
- beperk prikkels als dat nodig is;
- zorg voor voldoende slaap;
- luister naar de signalen van je lichaam;
- geef op tijd je grenzen aan.
Wanneer is extra hulp nodig?
Wanneer overprikkeling regelmatig voorkomt of ervoor zorgt dat je dagelijkse activiteiten nauwelijks nog kunt uitvoeren, bespreek dit dan met je behandelaar. Samen kun je kijken welke aanpak het beste bij jouw situatie past.
Samenvatting
Overprikkeling komt veel voor bij PTSS en CPTSS. Door signalen vroeg te herkennen, voldoende rust te nemen en je activiteiten goed te verdelen, kun je de kans op overprikkeling vaak verkleinen.
Bronnen